این روزها خیلی از مردم با پیامکها، اخبار و شایعات مختلف درباره سامانه سیمین مواجه میشوند و سوال اصلیشان این است: آیا ثبتنام در سامانه سیمین هدفمندی یارانهها اجباری است؟ اگر ثبتنام نکنم یارانهام قطع میشود؟ اصلاً این سامانه چیست و چه کسانی باید حتماً وارد آن شوند؟
حقیقت این است که از سال ۱۴۰۳ به بعد، سازمان هدفمندی یارانهها تغییر بزرگی در نحوه بهروزرسانی اطلاعات خانوارها ایجاد کرده و دیگر مثل گذشته تغییرات ازدواج، طلاق، تولد، فوت و حضانت را به صورت خودکار و ماهانه از پلیس +۱۰ نمیگیرد. حالا تقریباً همه چیز به سامانه سیمین (اصلاح الگوی خانوار) منتقل شده است.
در این مقاله میخواهیم با زبان ساده و بدون پیچوندن موضوع، دقیق توضیح دهیم که ثبتنام در این سامانه اجباری است یا اختیاری، چه کسانی واقعاً باید اقدام کنند، چه اتفاقی برای کسانی که اقدامی نکنند میافتد و مهمتر از همه اینکه چطور میتوانید وضعیت خودتان را چک کنید.
سامانه سیمین دقیقاً چیست؟
سامانه سیمین یک پلتفرم آنلاین است که توسط سازمان هدفمندی یارانهها راهاندازی شده تا خانوارها بتوانند تغییرات ساختاری خود را مستقیماً ثبت و اصلاح کنند.
تغییرات ساختاری یعنی:
- ازدواج یا طلاق
- تولد فرزند جدید
- فوت یکی از اعضای خانوار
- تغییر سرپرست (حضانت، قیمومیت، کفالت)
- جدایی یا عدم سازش اعضای خانوار
قبلاً این تغییرات به صورت خودکار از ثبت احوال و پلیس +۱۰ میآمد، اما حالا سیستم به این شکل تغییر کرده که خود خانوار باید وارد سامانه شود و تغییرات را اعلام کند.
آیا ثبتنام در سامانه سیمین اجباری است؟
جواب کوتاه و صریح: برای اکثر خانوارها خیر، اجباری نیست؛ اما در شرایط خاص بله، عملاً اجباری میشود.
اگر خانوار شما در چند سال اخیر هیچ تغییری نداشته (نه ازدواج، نه طلاق، نه تولد، نه فوت، نه تغییر سرپرست)، معمولاً نیازی به ورود و ثبتنام نیست و یارانهتان بدون مشکل واریز میشود.
اما اگر یکی از تغییرات بالا در خانواده شما اتفاق افتاده و هنوز در سامانه سیمین ثبت نشده، تا وقتی این تغییر را اعلام نکنید:
- ممکن است یارانه افراد جدید به حساب سرپرست واریز نشود
- ممکن است یارانه فرد فوتشده همچنان واریز شود و بعداً سازمان آن را مطالبه کند
- در برخی موارد دهکبندی خانوار اشتباه محاسبه شود
پس اجباری بودن آن به وجود تغییر در ساختار خانوار بستگی دارد.
اگر تغییری در خانوار اتفاق افتاده چه باید کرد؟
هر تغییری که ساختار خانوار را عوض کند (مثلاً اضافه یا کم شدن عضو) باید در سامانه سیمین ثبت شود. سازمان هدفمندی اعلام کرده که بعد از لانچ کامل سامانههای ثبت احوال و اتصال به سیمین، دیگر تغییرات به صورت خودکار اعمال نمیشود و مسئولیت بهروزرسانی با خود سرپرست خانوار است.
اگر این کار را انجام ندهید، ممکن است چند ماه یارانهتان درست پرداخت نشود یا حتی بعداً مبالغ اضافی از شما کسر شود.
مهمترین نکته: شماره حساب بانکی ثبتشده
یکی از مواردی که خیلیها غافلگیر میشوند این است که حتی اگر در دهک مشمول یارانه باشید، بدون داشتن شماره حساب معتبر یارانه به شما پرداخت نمیشود.
رئیس مرکز فناوری اطلاعات سازمان هدفمندی تأکید کرده: «اولین المان پرداخت، داشتن شماره حساب است. اگر شماره حسابی از فرد نداشته باشیم، امکان پرداخت وجود ندارد؛ حتی اگر در دهک مشمول باشد.»
پس اگر سرپرست خانوار یا هر عضو دیگری شماره حساب خود را در سامانه هدفمندی ثبت نکرده، باید حتماً این کار را انجام دهد – چه در سامانه سیمین باشد، چه در سایت اصلی هدفمندی.
چه کسانی الان باید حتماً به سامانه سیمین سر بزنند؟
- کسانی که در یک سال گذشته ازدواج کردهاند
- کسانی که طلاق گرفتهاند
- خانوادههایی که فرزند جدید به دنیا آمده
- کسانی که یکی از اعضای خانوار فوت کرده
- خانوادههایی که سرپرست عوض شده (حضانت، قیمومیت، کفالت)
- خانوارهایی که جدا شدهاند یا عدم سازش دارند
- افرادی که متوجه شدهاند یارانهشان واریز نمیشود یا ناقص واریز میشود
اگر جزو این گروهها هستید، بهتر است هرچه سریعتر وضعیت خود را در سامانه چک و اصلاح کنید.
چطور وارد سامانه سیمین شویم و چه مدارکی لازم است؟
ورود به سامانه سیمین معمولاً با کد ملی سرپرست خانوار و رمز عبور یکبارمصرف پیامکی انجام میشود. ممکن است نیاز به احراز هویت با شماره همراه ثبتشده در ثبت احوال باشد.
مدارک مورد نیاز برای اصلاح ساختار خانوار معمولاً شامل موارد زیر است:
- سند ازدواج یا طلاق
- شناسنامه فرزندان جدید
- گواهی فوت
- حکم دادگاه برای حضانت یا قیمومیت
اگر اقدامی نکنیم چه اتفاقی میافتد؟
- یارانه افراد جدیدالورود پرداخت نمیشود
- یارانه فرد فوتشده ادامه پیدا میکند و بعداً باید برگردانده شود
- دهکبندی اشتباه محاسبه میشود و ممکن است یارانه قطع یا اضافه شود
- در مواردی که شماره حساب وجود ندارد، حتی اگر مشمول باشید، هیچ پرداختی انجام نمیشود
نگذارید یارانهتان به خاطر یک تغییر کوچک قطع شود!
حالا که میدانید سامانه سیمین در بیشتر موارد اجباری نیست، اما در صورت وجود هرگونه تغییر در خانواده عملاً اجباری میشود، بهترین کار این است که همین امروز چند دقیقه وقت بگذارید و وضعیت خانوار خود را چک کنید.
بهتر است:
- به سایت رسمی سازمان هدفمندی یارانهها بروید
- وضعیت شماره حساب و دهک خود را بررسی کنید
- اگر تغییری داشتید، از طریق سامانه سیمین اقدام کنید
این کار چند دقیقه بیشتر طول نمیکشد، اما میتواند جلوی مشکلات چندماهه را بگیرد.
اگر سوالی در این زمینه دارید یا در مرحلهای از ثبتنام به مشکل برخوردید، توی کامنتها بنویسید تا راهنمایی دقیقتری بدهم.
