غول فینتک جهان، «استرایپ»، با انتشار گزارشی تکاندهنده از آینده بلاکچین پرده برداشت؛ جایی که ارتش هوش مصنوعی نبض اقتصاد دیجیتال را در دست میگیرد. به گفته بنیانگذاران این شرکت، برای جلوگیری از فروپاشی مالی در عصر رباتها، ظرفیت شبکههای بلاکچین باید به رقم افسانهای یک میلیارد تراکنش در ثانیه برسد.
در دنیایی که سرعت حرف اول را میزند، شرکت خدمات مالی استرایپ (Stripe)، یکی از ارزشمندترین استارتاپهای حوزه فینتک در جهان، با انتشار گزارش سالانه خود لرزه بر تن فعالان حوزه کریپتو انداخت. پاتریک و جان کالیسون، مغزهای متفکر این شرکت، معتقدند که ما در آستانه یک جهش کوانتومی در اقتصاد دیجیتال هستیم؛ جهشی که در آن انسانها دیگر بازیگران اصلی تراکنشهای آنلاین نیستند و جای خود را به عوامل هوش مصنوعی (AI Agents) میدهند.
ظهور ارتش هوش مصنوعی؛ پایان دوران تجارت سنتی
تا همین چند ماه پیش، گفتگو درباره هوش مصنوعی بیشتر حول محور تولید متن یا تصویر میچرخید، اما استرایپ میگوید دوران «تبلیغات و هیجان» (Hype) به پایان رسیده است. ما اکنون وارد فاز اجرای عملیاتی شدهایم. در این مرحله، هوش مصنوعی دیگر فقط پیشنهاد نمیدهد، بلکه «عمل» میکند.
تصور کنید هوش مصنوعی شخصی شما، نه تنها بهترین بلیت هواپیما را برایتان پیدا میکند، بلکه مستقیماً با کیف پول دیجیتال شما آن را خریداری کرده، هتل را رزرو میکند و حتی هزینههای کنسلی احتمالی را مدیریت میکند. زمانی که میلیونها عامل هوش مصنوعی به صورت همزمان شروع به خرید، فروش و جابجایی سرمایه کنند، شبکههای فعلی بلاکچین مانند یک اتوبان باریک برای حجم ترافیک کل دنیا خواهند بود.
شکاف عمیق زیرساختی؛ وقتی سولانا هم کم میآورد!
بنیانگذاران استرایپ در نامه مشترک خود که در شبکه اجتماعی ایکس (X) بازتاب گستردهای داشت، به یک واقعیت تلخ اشاره کردند: زیرساختهای فعلی بلاکچین در برابر طوفان هوش مصنوعی، مانند یک اسباببازی هستند.
بیایید نگاهی به اعداد بیندازیم تا عمق فاجعه یا بزرگی فرصت را درک کنیم:
- شبکههای فعلی: سریعترین بلاکچینهای امروزی مانند سولانا (Solana) یا پروتکل اینترنت کامپیوتر (ICP) در بهترین حالت حدود ۱,۰۰۰ تا ۵,۰۰۰ تراکنش واقعی در ثانیه (TPS) را پردازش میکنند.
- هدفگذاری استرایپ: ظرفیتی بالغ بر ۱ میلیارد تراکنش در ثانیه.
این یعنی ما به تکنولوژیای نیاز داریم که یک میلیون برابر قدرتمندتر از سریعترین سیستمهای امروزی باشد. استرایپ به درستی اشاره میکند که حتی هجوم کاربران برای خرید «میمکوینها» در سال گذشته باعث شد بسیاری از این شبکهها با اختلال و قطعی مواجه شوند. حالا تصور کنید به جای چند هزار کاربر هیجانزده، چند میلیارد ربات هوش مصنوعی بخواهند در لحظه معامله کنند!
پنج سطح تکامل؛ هوش مصنوعی چگونه رئیس بانک شما میشود؟
مدیران استرایپ در گزارش خود، نقشهراهی ۵ مرحلهای برای تکامل تجارت مبتنی بر هوش مصنوعی ترسیم کردهاند که مطالعه آن برای هر سرمایهگذاری ضروری است:
- سطح اول (تکمیل فرم): هوش مصنوعی صرفاً اطلاعات شما را در سایتها پر میکند.
- سطح دوم (جستجوی توصیفی): یافتن بهترین گزینهها بر اساس نیازهای پیچیده شما.
- سطح سوم (یادآوری ترجیحات): سیستم میداند شما چه برند یا کیفیتی را میپسندید.
- سطح چهارم (تفویض وظایف): شما دستور میدهید «خرید ماهانه خانه را انجام بده» و ربات خرید را نهایی میکند.
- سطح پنجم (پیشبینی نیاز): هوش مصنوعی پیش از آنکه شما متوجه شوید قهوهتان تمام شده، سفارش خرید را ارسال و هزینه را از طریق بلاکچین پرداخت کرده است.
به گفته کالیسونها، برای رسیدن به سطح پنجم، بلاکچین تنها گزینه است؛ چرا که سیستمهای بانکی سنتی (مانند سوییفت) به دلیل کندی و کارمزدهای بالا، توانایی پردازش خریدهای خرد و لحظهای رباتها را ندارند.
چرا بلاکچین؟ چرا سیستمهای بانکی سنتی نه؟
ممکن است بپرسید چرا هوش مصنوعی باید از بلاکچین استفاده کند؟ پاسخ در «پروتکلهای باز» نهفته است. هوش مصنوعی برای فعالیت نیاز به محیطی دارد که:
- بدون مرز باشد: رباتها ملیت ندارند و نباید درگیر بروکراسی بانکی کشورها شوند.
- ۲۴ ساعته باشد: برخلاف بانکها، هوش مصنوعی تعطیلی نمیشناسد.
- قابل برنامهنویسی باشد: قراردادهای هوشمند (Smart Contracts) به هوش مصنوعی اجازه میدهند بدون نیاز به وکیل یا واسطه، قرارداد ببندد.
استرایپ معتقد است اگر پروتکلها بسته و در انحصار شرکتهای بزرگ باقی بمانند، نوآوری از بین میرود. بنابراین، آینده متعلق به بلاکچینهای عمومی است که بتوانند مقیاسپذیری خیرهکنندهای را ارائه دهند.
آیا ۱ میلیارد تراکنش در ثانیه ممکن است؟
از نظر فنی، رسیدن به این عدد با معماری فعلی بلاکچینها غیرممکن به نظر میرسد. با این حال، پروژههایی در حال کار بر روی تکنولوژیهای Parallel Execution (اجرای موازی) و Sharding هستند که میتوانند ظرفیت را به صورت افقی افزایش دهند. استرایپ با این گزارش، در واقع یک «فراخوان عمومی» صادر کرده است؛ فراخوانی برای دانشمندان علوم کامپیوتر تا معماری جدیدی برای «اینترنت ارزش» طراحی کنند.
جمعبندی و تحلیل نهایی
پیشبینی استرایپ لزوماً به این معنا نیست که فردا صبح به این عدد میرسیم، بلکه هشداری است به دنیای تکنولوژی. اگر بلاکچینها نتوانند به سرعت رشد کنند، هوش مصنوعی در پشت درهای بسته بانکهای سنتی زندانی خواهد شد. اما اگر این ارتقای زیرساختی رخ دهد، شاهد شکوفایی اقتصادی خواهیم بود که در آن ثروت با سرعت نور جابجا میشود.
این گزارش نشان میدهد که استرایپ، برخلاف بسیاری از رقبای سنتی خود، شرط سنگینی روی تلاقی AI و Crypto بسته است. مسیری که میتواند این شرکت را به بزرگترین درگاه مالی در تاریخ بشریت تبدیل کند.
به نظر شما، کدام بلاکچین پتانسیل تبدیل شدن به بستر اصلی هوش مصنوعی را دارد؟ آیا سولانا، اتریوم یا پروژههای نوظهوری که هنوز نامشان را نشنیدهایم، میتوانند به رکورد ۱ میلیارد تراکنش برسند؟ نظرات خود را با ما به اشتراک بگذارید.
